Leer omgaan met ontregelend gedrag

Kinderen die onverwacht agressief, explosief, zich terugtrekkend, dromerig gedrag laten zien in de klas.

"Uit het niets begon hij met stoelen te gooien en naar me te schoppen..."

Jeffrey sloeg met zijn vuisten een andere jongen een aantal malen in zijn gezicht. Er ontstond een gevechten ik kon de jongens met moeite uit elkaar krijgen. Ik zette Jeffrey onder dwang bij de directie neer. De gevolgen: twee gewonde kinderen, onrust en angst in de groepstraf voor de kinderen, pittige kindgesprekken, boze ouders, en gesprekken met ouders en directie 


Ik had blauwe plekken, twee gekneusde vingers en een pijnlijke schouder, maar dat ging over… Wat door mijn hoofd blijft spoken zijn vragen: Had ik het kunnen voorkomen? Heb ik juist gehandeld? Had ik het anders kunnen doen? Waar kwam dit gedrag vandaan? Wil ik dit werk nog wel doen?  Door dit incident heeft mijn zelfvertrouwen een enorme deuk gekregen.

Ontregelend gedrag belemmert het leren van kinderen

Zo'n kind dat in de klas onverwacht explosief reageert, of een kind dat zich juist helemaal terugtrekt in zichzelf en niets doet. Beide situaties zijn van invloed op het onderwijs. Dit gedrag belemmert het leren van het kind, andere kinderen in de klas raken ontregelt en het kost je als leerkracht veel energie. Je vraagt je weleens af, of je voldoende adequaat op deze situaties in de klas reageert. Je denkt soms bij jezelf: Ben ik weer in de valkuil getrapt om straf te geven. Of je hebt je geduld verloren en je hebt geschreeuwd tegen een kind. Soms heb je het gevoel, dat je een kind helemaal niet kan bereiken.

Je wil deze kinderen aanzetten tot leren

Kinderen die uit een problematische situatie komen of kampen met traumatische ervaringen, hebben jouw hulp als leerkracht extra nodig. Je wil deze kinderen kunnen bereiken zodat ze zichzelf kunnen ontwikkelen en kunnen leren. Je wil begrip hebben voor de achtergrond van het gedrag, zelf rustig kunnen blijven en de ruimte bieden om te leren. 

Waarom het niet lukt om adequaat te reageren

In de hectiek van alledag is het niet makkelijk om altijd rustig te blijven en je geduld te bewaren. Je bent soms al blij dat je eraan toekomt om les te geven. Door de toegenomen diversiteit in het onderwijs is het lastig  om elk kind 'op maat' te benaderen.

Er wordt niet altijd genoeg tijd genomen om stil te staan bij die moeilijke situaties in de klas. 

Wat kan je doen

Je kan ervoor zorgen dat jij de regie houdt en dat je ontregelende gedrag soms kan voorkomen. Daarvoor verdiep je je in mogelijke achtergronden van het gedrag,  je neemt de tijd om de situaties met ontregelend gedrag van kinderen te bespreken, om te reflecteren op jouw handelen en je neemt preventieve maatregelen. 

  • observeren van gedrag
  • tijd voor reflectie
  • preventief handelen


Jouw handelen als leerkracht

Je hebt als docent de regie over het groepsproces in de klas. Je kan situaties overzien en je kent het gedragspatroon van de kinderen. Jouw manier van reageren maakt heel veel uit voor het groepsproces en het leerproces van de kinderen. Hier maak je dagelijks gebruik van. Bij kinderen die ontregelend gedrag vertonen, ben je extra alert. Wat kan je doen om de situatie overzichtelijk, voorspelbaar en rustig te houden, welk gedrag valt je op en waarom, wat kan je zeggen over de achtergronden van dat gedrag? 

Dit soort vragen maakt je meer bewust van jouw houding. Hiermee houdt je de regie.


  • rustig blijven en betrokkenheid tonen
  • 'achter' het gedrag van het kind kunnen kijken
  • weten hoe je preventieve maatregelen kan nemen
  • terugkijken op jouw handelen
quote-left

Marina heeft veel ervaring met lesgeven aan kinderen uit vluchtelinggezinnen: Ik zie hoe deze kinderen binnenkomen in de schakelklas, en hoe snel ze zich kunnen ontwikkelen wanneer er betrokkenheid ontstaat tussen het kind (en de ouders), de klas en - vooral - de leerkracht. Maar ik zie ook welke moeilijke situaties er zich voordoen wanneer kinderen zich 'anders' gedragen. Dit vraagt veel van je als leerkracht. 

Wat gaat de training opleveren?

Je krijgt door de training meer greep op de situaties met kinderen die onvoorspelbaar of teruggetrokken gedrag vertonen. Je bent in staat om daar op jouw adequate manier mee om te gaan en om situaties op een constructieve manier na te bespreken met collega's. Door het gevoel van regie krijg je zelf meer rust in je werk.

Je werkt aan de volgende resultaten: 

  • Rust en regelmaat als basis hanteren
  • Observatievaardigheid ontwikkelen voor kinderen met ontregelend gedrag
  • Het toepassen van preventieve maatregelen in de klas
  • Kennis van traumagerelateerd gedrag bij kinderen
  • Inzet van sociaal emotioneel leren (SEL)
  • Je bent je bewust van jouw invloed op het gedrag van de kinderen [stemvolume, nonverbale signalen, taalgebruik] 

Lia werkte in de psychiatrie en ze heeft veel gedaan met de professionalisering van leerkrachten: Ik heb mijn ervaring in de psychiatrie goed kunnen gebruiken als het gaat om het observeren van -non-verbaal- gedrag. Je daarbij bewust zijn van de invloed van wat jij doet op de ander, is ook van grote waarde in onderwijssituaties.


Opzet training


De training is een aanzet tot het ontwikkelen van adequaat leerkrachtgedrag. Je kan hierdoor ook de kinderen met ontregelend gedrag bereiken en ze de mogelijkheid bieden om te leren. Daarmee kom je toe aan je kerntaak en dat biedt je meer rust als leerkracht. 

Intake

Je voert een telefonisch gesprek met de trainer


Sessie 1 - observeren van gedrag

Je leert kijken naar - non-verbaal- gedrag aan de hand van voorbeelden

Praktijkopdracht 1

Je leert situaties uit je werk te observeren en te analyseren

Sessie 2 - terugkijken en waarderen

Je leert ontregelende situaties te herwaarderen en er anders in te reageren

Praktijkopdracht 2

Je leert nieuwe ontregelende situaties eerder te herkennen en zo mogelijk te voorkomen

Sessie 3 - handelen met tact

Je leert omgaan met de opties die er zijn in situaties die steeds anders zijn

Trainingen 2019 - 2020

  • 11 en 25 september [pilot]
  • 22 jan, 5 febr, 4 mrt  [dag]
  • 23 jan, 13 feb, 5 mrt [avond]


Aanmelden

Aanmelden team